Bireysel Danışmanlık

Bireysel danışmanlık, haftada bir saat yalnızca kendinize ayırdığınız ve bu saati sizi dinlemek, anlamak ve desteklemek için eğitim almış bir uzmanla geçirdiğiniz bir süreçtir. Burada anlattıklarınız yargılanmaz; psikolog sizin yerinize karar vermez, ama düşüncelerinizi netleştirmenize, fark etmediğiniz bağlantıları görmenize ve değişim için gerçekçi adımlar atmanıza yardım eder. Bireysel danışmanlık bir sohbetten fazlasıdır: Bilimsel olarak etkinliği gösterilmiş yöntemlere dayanan, hedefleri olan ve ilerlemesi izlenen bir çalışmadır. Aşağıda bu yolculuğu adım adım anlattık.

Kimler için uygun?

• Bir süredir mutsuz, isteksiz ya da tükenmiş hissedenler
• Kafasında dönüp duran endişeleri susturamayanlar
• Bir ayrılık, kayıp ya da büyük bir değişimin ardından toparlanmakta zorlananlar
• İlişkilerinde benzer sorunları tekrar tekrar yaşayanlar
• Kendini sürekli eleştiren ve yetersiz hissedenler
• Öfkesini yönetmekte zorlananlar
• Önemli bir karar öncesinde düşüncelerini netleştirmek isteyenler
• Kendini daha iyi tanımak isteyenler

Birinci adım: Fark etmek

Pek çok kişi destek almaya karar vermeden önce uzun süre "geçer" diye bekler. Uyku bozulur, sabırsızlık artar, eskiden keyif veren şeyler tatsızlaşır; ama hayatın akışı içinde bunlar ertelenir. Bir şeylerin yolunda gitmediğini fark etmek ve bunu ciddiye almak, sürecin ilk ve çoğu zaman en zor adımıdır. Bazen bu farkındalık bir yakının "Son zamanlarda hiç iyi değilsin" demesiyle, bazen de bir sabah aynaya bakıp "Böyle devam edemem" demekle gelir. Bu adımı atmak, zayıflık değil; kendinize gösterdiğiniz özenin işaretidir.

İkinci adım: Tanışma

İlk seans bir tanışmadır. Psikolog sizi buraya getiren konuyu, bunun ne zamandır sürdüğünü ve günlük hayatınızın hangi alanlarını etkilediğini sorar. Aileniz, işiniz, ilişkileriniz ve sağlık durumunuz hakkında da kısaca konuşulabilir. Görüşme tek yönlü bir sorgu değildir; siz de psikoloğun hangi yöntemlerle çalıştığını, konuşulanların nerede saklandığını, seansların ne sıklıkla olacağını merak ettiğiniz her şeyi sorabilirsiniz. Bu adımda aranızdaki uyumu da değerlendirirsiniz; kendinizi rahat hissetmeniz, sürecin devamı için çok önemlidir.

Üçüncü adım: Hedef koymak

İkinci ya da üçüncü görüşmede neyin değişmesini istediğiniz birlikte somutlaştırılır. "Daha mutlu olmak" yerine "Pazar akşamlarını kaygısız geçirebilmek", "Eşimle tartışmayı bağırmadan bitirebilmek" ya da "İş yerinde fikrimi söyleyebilmek" gibi gündelik hayatta görülebilecek hedefler yazılır. Bu hedefler hem yolun yönünü belirler hem de ilerlemeyi görmeyi kolaylaştırır; hayatınız değiştikçe onları birlikte güncelleriz.

Dördüncü adım: Çalışma dönemi

Bu dönemde seçilen yönteme göre düzenli görüşmeler yapılır. Kullanılan yaklaşım kişiden kişiye değişir: Düşünce alışkanlıklarıyla çalışmak isteyen biri için bilişsel davranışçı teknikler, çocukluktan taşınan kalıplar için şema çalışması, zor duygularla barışmak için kabul odaklı yöntemler, geçmişin bugüne yansımalarını anlamak için psikodinamik bir bakış öne çıkabilir. Bazı seanslar bir duyguyu ya da anıyı anlamaya, bazıları yeni bir beceriyi denemeye ayrılır. Zor konulara dokunulduğunda kendinizi bir süre daha yorgun ya da duygusal hissedebilirsiniz; bu, sürecin doğal ve çoğu zaman geçici bir parçasıdır.

Beşinci adım: Seanslar arası denemeler

Değişimin büyük kısmı, seansların arasındaki günlerde gerçekleşir. Görüşmede fark ettiğiniz bir şeyi gündelik hayatta gözlemlemek, kısa notlar almak ve birlikte seçtiğiniz küçük bir adımı denemek, sürecin etkisini belirgin biçimde artırır. Deneme istediğiniz gibi gitmese de değerlidir; neyin engel olduğunu gösterir.

Altıncı adım: Ara değerlendirme

Birkaç haftada bir durup yolun neresinde olduğunuza birlikte bakılır. Hangi hedeflerde ilerleme var, hangilerinde takılma yaşanıyor, yöntem size uyuyor mu? Gerekirse hedefler ya da yöntem güncellenir. Haftalardır uyuyamıyorsanız, yemek boğazınızdan geçmiyorsa ya da geleceğe dair hiçbir umut göremiyorsanız, psikoloğunuz sizi bir psikiyatri hekimiyle de görüştürmek isteyebilir; iki destek yan yana yürür.

Yedinci adım: Veda

Hedeflere büyük ölçüde ulaşıldığında görüşmeler seyrekleşir; önce iki haftada bir, sonra ayda bir buluşulur. Bu aralıklar, öğrendiklerinizi kendi başınıza nasıl sürdürdüğünüzü görmenizi sağlar. Son seans önceden planlanır ve ileride zorlandığınızda neler yapabileceğiniz birlikte konuşulur. Veda bir son değil, öğrendiklerinizi kendi başınıza taşıdığınız yeni bir dönemin başlangıcıdır; ihtiyaç duyarsanız birkaç görüşme için yeniden gelebilirsiniz.

Danışmanlıktan en çok nasıl yararlanılır?

Görüşmeye gelirken aklınızda kalan bir anı, bir duyguyu ya da bir cümleyi not etmek, seansı daha verimli kılar. Zor bir haftanın ardından gelmekten çekinmeyin; çoğu zaman en çok şey öğreten görüşmeler bunlardır. Psikoloğunuzun söylediği bir şeye katılmıyorsanız bunu dile getirin; terapide farklı düşünmek de bir ilerlemedir. Ve unutmayın: Değişim düz bir çizgide ilerlemez. Bazı haftalar ileri, bazı haftalar geri gidiyormuş gibi hissedebilirsiniz. Önemli olan, birkaç ay sonra geriye baktığınızda yolun genel yönüdür.

Sık sorulanlar